Kto może mieć przeszczep włosów, a kto nie?

Dlaczego kwalifikacja jest ważniejsza niż sama technika zabiegu

Łysienie androgenowe jest najczęstszą postacią utraty włosów i ma podłoże genetyczno-hormonalne. Szacuje się, że dotyczy nawet 50% mężczyzn i 40% kobiet po 50. roku życia, a wśród kobiet po 65. roku życia odsetek ten może sięgać 75%. U mężczyzn objawia się zwykle cofaniem linii włosów na czole i przerzedzeniem w okolicy ciemieniowej, u kobiet – rozlanym przerzedzeniem przy zachowanej linii czołowej.

Przeszczep przenosi mieszki z okolicy potylicznej, mniej wrażliwej na działanie dihydrotestosteronu, do obszaru pozbawionego włosów. To zabieg chirurgiczny, więc jego wynik zależy od stanu zdrowia Pacjenta i od tego, czy proces łysienia został wcześniej zatrzymany. Dlatego w podręczniku kwalifikacji poświęcamy osobny rozdział, a w gabinecie – całą pierwszą wizytę.

Kiedy przeszczepu nie wykonujemy?

Przeciwwskazania bezwzględne to sytuacje, w których zabiegu nie przeprowadza się w ogóle, ponieważ ryzyko powikłań chirurgicznych, zakażenia lub nieprawidłowego gojenia przewyższa spodziewaną korzyść. Należą do nich:

• aktywne choroby skóry głowy, takie jak łuszczyca oraz przewlekłe zakażenia bakteryjne lub grzybicze,
• zmiany nowotworowe w obszarze dawczym albo biorczym,
• ciężkie zaburzenia krzepnięcia krwi,
• niewyrównana cukrzyca,
• ciężkie choroby układu sercowo-naczyniowego,
• immunosupresja,
• stan ostry po urazie głowy oraz znaczna niestabilność ogólnego stanu zdrowia.

W tych przypadkach rozmowa o przeszczepie wraca dopiero wtedy, gdy sytuacja zdrowotna się zmieni – a w części z nich nie wraca wcale.

Kiedy zabieg jest możliwy, ale dopiero po przygotowaniu?

Przeciwwskazania względne nie zamykają drogi do zabiegu, natomiast przesuwają go w czasie. Zaliczamy do nich łagodne stany zapalne skóry głowy, łysienie telogenowe wywołane stresem lub niedoborami pokarmowymi, dobrze kontrolowaną cukrzycę, nadciśnienie tętnicze oraz choroby autoimmunologiczne w fazie remisji.

Do tej grupy należą także sytuacje, które nie są chorobą: młody wiek z nieustabilizowanym przebiegiem łysienia, ograniczona rezerwa włosów w okolicy dawczej, palenie tytoniu oraz nierealistyczne oczekiwania co do efektu. Każda z nich wymaga osobnej rozmowy, ponieważ wpływa na wynik bardziej niż wybór narzędzia chirurgicznego.

Co robimy, zanim Pacjent trafi na zabieg?

Przygotowanie ma trzy filary. Pierwszym jest stabilizacja stanu klinicznego, czyli kontrola chorób przewlekłych, ponieważ to one odpowiadają za ryzyko powikłań i za tempo gojenia.

Drugim jest wyrównanie niedoborów pokarmowych. Deficyt żelaza, cynku, biotyny czy białka osłabia strukturę włosa i może ograniczać przeżywalność przeszczepionych mieszków, dlatego badania krwi wykonujemy przed zabiegiem, a nie po nim.

Trzecim filarem jest rozmowa o tym, czego można się spodziewać. Pacjent powinien wiedzieć, jaka gęstość jest realna przy jego rezerwie dawczej, ile trwa gojenie i że w pierwszych tygodniach po zabiegu może wystąpić przejściowa utrata włosów w obszarze biorczym, określana jako shock loss. Indywidualne cechy włosa – grubość, kolor i skręt – również wpływają na to, jak efekt zostanie odebrany.

Nie każde wypadanie włosów kończy się przeszczepem

Część Pacjentów zgłasza się z przekonaniem, że potrzebuje zabiegu, a w rzeczywistości ma odwracalną postać łysienia. Łysienie telogenowe pojawia się zwykle 2-3 miesiące po silnym bodźcu, takim jak ciężka choroba, operacja, infekcja, znaczna utrata masy ciała albo poród, i najczęściej ustępuje po usunięciu przyczyny.

Podobnie wygląda utrata włosów przy zaburzeniach hormonalnych, w chorobach tarczycy, w zespole policystycznych jajników czy po niektórych lekach. W tych sytuacjach właściwym postępowaniem jest leczenie przyczyny, a nie przenoszenie mieszków. Rozstrzyga o tym diagnostyka, dlatego pierwsza wizyta zawsze zaczyna się od badania, nie od terminu zabiegu.

Wiek Pacjenta zmienia strategię, nie tylko termin

U Pacjentów przed 30. rokiem życia łysienie zwykle wciąż postępuje. Planowanie jest wtedy etapowe: zaczyna się od obszarów najbardziej widocznych, z zachowaniem rezerwy włosów dawczych na kolejne lata, i prowadzi się je równolegle z leczeniem zachowawczym, które ma spowolnić proces. Bez tego zabieg wykonany zbyt wcześnie daje efekt, który po kilku latach wygląda nienaturalnie.

Między 30. a 50. rokiem życia przebieg łysienia jest zwykle stabilniejszy, a linia włosów ukształtowana, co pozwala planować szerszy zakres jednorazowo. Po 50. roku życia zmniejsza się elastyczność skóry i rezerwa dawcza, więc celem staje się poprawa estetyki wybranych obszarów, często wspierana zabiegami regeneracyjnymi zamiast rozległej rekonstrukcji.

Sam dobór techniki chirurgicznej należy do zespołu wykonującego zabieg. Naszą rolą jest rozstrzygnąć, czy Pacjent jest do niego gotowy i co trzeba zrobić wcześniej, żeby efekt się utrzymał.

Jak wygląda konsultacja kwalifikacyjna w OK CLINIC?

Zaczynamy od wywiadu: kiedy zaczęło się wypadanie, jak przebiegało, jakie choroby i leki występują, czy w rodzinie były podobne przypadki. Następnie wykonujemy trichoskopię, czyli badanie skóry głowy w powiększeniu, które pokazuje miniaturyzację mieszków, cechy stanu zapalnego i stan okolicy dawczej. W razie potrzeby zlecamy badania krwi, a przy podejrzeniu łysienia bliznowaciejącego – badanie histopatologiczne wycinka.

Wynikiem konsultacji jest decyzja: leczenie zachowawcze, przygotowanie do zabiegu albo informacja, że przeszczep w tym momencie nie jest właściwym rozwiązaniem. Ostatnia z tych odpowiedzi bywa najtrudniejsza, jednak to ona najczęściej chroni Pacjenta przed rozczarowaniem.