Łysienie bliznowaciejące: kiedy przeszczep ma sens

Dlaczego rozpoznanie przychodzi późno

Pani Doktor nazywa ten proces podstępnym i podaje powód. Pierwsze objawy nie dotyczą tego, na co Pacjentka patrzy. Bywa, że najpierw przerzedzają się brwi albo zmienia się struktura skóry twarzy, która robi się nierówna. Cofanie linii włosów przychodzi później, a wtedy część mieszków jest już nie do odzyskania.

Ten wątek ma w jej przypadku podłoże naukowe. Cykl habilitacyjny Pani Doktor dotyczył liszaja płaskiego, a jedna z jego odmian, liszaj płaski mieszkowy, jest właśnie jedną z postaci łysienia bliznowaciejącego.

Mechanizm opisujemy w rozdziale podręcznika: przewlekły stan zapalny prowadzi do włóknienia i nieodwracalnego zniszczenia mieszka, w którego miejscu powstaje nieaktywna tkanka łączna. To zasadnicza różnica wobec łysienia androgenowego, gdzie mieszek jeszcze istnieje. Więcej: Łysienie bliznowaciejące a przeszczep włosów.

Warunki, których nie da się obejść

Pani Doktor mówi wprost, że sam fakt rozpoznania nie otwiera drogi do zabiegu. Przeciwnie: aktywna choroba jest przeciwwskazaniem, bo w fazie zapalnej organizm odbierze przeszczepione mieszki tak samo jak własne. Warunki brzmią więc następująco.

• Choroba wygaszona, czyli dłuższy czas w remisji, a nie chwilowe uspokojenie objawów.
• Blizna, która się nie poszerza, bo to znak, że proces nie postępuje.
• Pacjent zdyscyplinowany, pozostający w stałej opiece, a nie znikający między wizytami.
• Wystarczająca rezerwa w okolicy dawczej i brak ogólnych przeciwwskazań do zabiegu chirurgicznego.

Zmienia się też sam plan zabiegu. Przy tak zaawansowanej chorobie nie pobiera się dużej liczby mieszków naraz: Pani Doktor mówi o mniej więcej tysiącu do półtora tysiąca w jednej sesji, z kolejną nie wcześniej niż po pół roku, żeby sprawdzić, czy choroba nie uaktywniła się ponownie.

Czego można się spodziewać

Tu pada liczba, która porządkuje oczekiwania. W typowych warunkach przeżywalność przeszczepionych mieszków jest wysoka, powyżej dziewięćdziesięciu procent. W łysieniu bliznowaciejącym Pani Doktor mówi o poziomie około siedemdziesięciu procent, a rozdział podręcznika podaje przedział od siedemdziesięciu do dziewięćdziesięciu. Mniej niż w zdrowej skórze, ale dla wielu Pacjentek to różnica między blizną a odtworzoną linią włosów.

Ten temat ma już oparcie w badaniu Pani Doktor. W 2025 roku ukazała się praca w Journal of Clinical Medicine opisująca pięcioro Pacjentów z liszajem płaskim mieszkowym, u których wykonano przeszczep. Ocena po sześciu i po dwunastu miesiącach pokazała, że u części Pacjentów potrzebny był więcej niż jeden zabieg, a lekarze oceniający dokumentację stwierdzili pozytywny efekt we wszystkich przypadkach, bez powikłań. Szczegóły: wyniki badania.

Blizny, które nie mają nic wspólnego z łysieniem

Druga grupa Pacjentów to osoby z bliznami powstałymi z zupełnie innych powodów: po wypadkach komunikacyjnych, po operacjach neurochirurgicznych, po radioterapii. Tu również włos nie odrośnie sam, a przeszczep bywa jedyną drogą.

Taka skóra wymaga jednak przygotowania, bo blizna zanikowa jest słabo ukrwiona. Pani Doktor opisuje, że w takich przypadkach wykonuje się wcześniej przeszczep tłuszczu, żeby pobudzić mikrokrążenie i zregenerować obszar, zanim trafią tam mieszki.

Na koniec rzecz, o której Pacjenci zwykle nie myślą, wybierając miejsce zabiegu. Przeszczep nie jest pracą jednej osoby. W zespole pracuje kilka osób naraz, bo pobrane mieszki trzeba w krótkim czasie ocenić pod mikroskopem, posegregować i przechowywać w odpowiedniej temperaturze, zanim zostaną wszczepione. Kwalifikację i diagnostykę prowadzimy w naszej klinice, opisujemy je na stronie Diagnostyka łysienia, a warunki i przebieg zabiegu na stronie Przeszczep włosów.